Δευτέρα 19 Δεκεμβρίου 2016

Ο παιδικός μου παράδεισος




 Είναι αρχαίος όσο κι ο βράχος της Ακρόπολης, όσο κι ο Λυκαβηττός. Μικρό το δικό του το ύψος, ορθώνει ωστόσο περήφανα το πέτρινο μικρό του κεφάλι στην καρδιά της Αθήνας. Κι ας νιώθει παραπονεμένος…
     Κάποτε οι Αθηναίοι τον ήξεραν καλά. Πολλοί από τους σημερινούς ούτε καν υποψιάζονται την ύπαρξή του. Τον πληγώνουν με την αδιαφορία τους. Τον πλήγωναν και οι παλιότεροι βέβαια. Με τις πράξεις τους εκείνοι. Πριν από 150 χρόνια περίπου, τον μετέτρεψαν σε νταμάρι. Άρχισαν να τον σκάβουν και να παίρνουν υλικά για να χτίσουν τα σπίτια της πρωτεύουσας!


 
 Ώσπου πολλά χρόνια αργότερα, στα μέσα της δεκαετίας του 1920, κατάλαβαν το έγκλημά τους, έπαψαν να τον πληγώνουν κι αποφάσισαν να τον ομορφύνουν. Άρχισαν να φυτεύουν στις πλαγιές του λογής δέντρα, θάμνους και λουλούδια. 




Στα μέσα της δεκαετίας του 1930, τον στόλισαν με πλακόστρωτα δρομάκια, σκάλες, πλατείες, πέτρινους εξώστες, ένα μικρό υπαίθριο θεατράκι, μια λίμνη με χρυσόψαρα, ένα κλουβί με παγόνια... Κι έγινε ο γοητευτικός περίπατος των μεγάλων, ο μαγικός τόπος για τα παιχνίδια των παιδιών.  



Η νέα του όψη δεν ήταν γραφτό να κρατήσει πολύ. Σύντομα τον ερήμωσε η μαύρη γερμανική Κατοχή. Αφανίστηκαν τα χρυσόψαρα, φαγώθηκαν από την πείνα τα παγόνια… Και χρειάστηκαν πολλές δεκαετίες για να ομορφύνει και πάλι, χωρίς παγόνια και χρυσόψαρα τούτη τη φορά, μα με κάποιες άλλες βελτιώσεις.


      
Ευτύχησα να είμαι ένα από τα παιδιά που χόρτασαν παιχνίδι στην αγκαλιά του. Και δεν έπαψε ποτέ να είναι ο αγαπημένος μου περίπατος. Παρ’ όλα τα τωρινά σημάδια εγκατάλειψης, ο λόφος του Στρέφη παραμένει πάντα ο παιδικός μου παράδεισος. (*)


                                                                                                                                                            
(*) Περισσότερα για τον παιδικό μου "παράδεισό" σε δύσκολα χρόνια, εδώ:

http://www.loty.gr/mythistorima_analyt_15.htm

Άλλα Βιβλία μου όπου ο λόφος του Στρέφη έχει σημαίνοντα ρόλο!

  Ο λόφος τους Στρέφη σήμερα:
https://www.youtube.com/watch?v=3ZkOTW6-j5w




Πέμπτη 15 Δεκεμβρίου 2016

«Γιατί να προσκαλέσουμε στο σχολείο ένα συγγραφέα παιδικής/νεανικής λογοτεχνίας;»



 Μια ερώτηση που θέτουν κατά καιρούς οι δάσκαλοι των μεγάλων τάξεων του δημοτικού και πολύ συχνότερα οι φιλόλογοι του γυμνασίου, σχετικά με τις συναντήσεις των μαθητών με συγγραφείς είναι η εξής:  «Γιατί να προσκαλέσουμε στο σχολείο ένα συγγραφέα παιδικής/νεανικής λογοτεχνίας και όχι ένα συγγραφέα για μεγάλους;»
    Τα επιχειρήματα είναι πολλά, όμως αρκεί, νομίζω, να επαναλάβει κανείς το κυριότερο χαρακτηριστικό των έργων όσων γράφουν για παιδιά και νέους. Είναι η ελπίδα που ποτέ δε λείπει, το θάρρος και το κέφι για τη ζωή που μένει πάντα ως γεύση στο τέλος ενός παιδικού ή νεανικού βιβλίου, παρ’ όλο που το βιβλίο αυτό μπορεί συχνότατα να κρύβει στις σελίδες του πικρές πλευρές της ζωής, να μιλάει για θλιβερά γεγονότα ή για καυτά κοινωνικά προβλήματα. Κι αυτό το θάρρος, αυτή την ελπίδα, αυτό το μικρόβιο της ευεξίας, το χρειάζονται τα παιδιά όσο και το ψωμί, ιδιαίτερα στην εποχή μας, όπου όλα δείχνουν να τ' αποθαρρύνουν, να τα τρομάζουν, να τ’ απελπίζουν.
       Αυτό μου φέρνει πάντα στο νου κάτι που διάβασα πριν από χρόνια στο περιοδικό  The Horn Book Magazine (July-August 1996, σελ. 413) για μια φυλή ιθαγενών της Αυστραλίας. Οι άνθρωποί της, λέει, αν δουν το ρύζι να μη μεγαλώνει, στέλνουν παραμυθούδες να σκύψουν και να του διηγηθούν ποιες είναι οι καταβολές του, να του μιλήσουνε για τον προορισμό του στη γη, να του δώσουν κουράγιο. Και τότε το ρύζι, καταλαβαίνοντας τον λόγο που βρίσκεται εκεί, αρχίζει πάλι να μεγαλώνει.

Τρίτη 6 Δεκεμβρίου 2016

Ένα πολύτιμο φόρεμα



 Το ύφασμά του δε φαίνεται ακριβό. ΄Ενα μάλλινο φόρεμα είναι, το σχέδιό του απλό, μ’ ένα κέντημα στη λαιμόκοψη να σπάει χαρούμενα το σκούρο του χρώμα. Άλλο στολίδι δεν έχει κανένα, μόνο το άρωμά του, ένα άρωμα ξεχωριστό που δε σβήνει, δεν εξατμίζεται.

     Ανοίγω την ντουλάπα και το αγκαλιάζω σφιχτά όταν έρχονται στενοχώριες. Του χαμογελάω και το χαϊδεύω απαλά, όταν φτάνουν χαρές. Μου κρατάει συντροφιά τις ώρες της μοναξιάς, με παρηγορεί τις ώρες της θλίψης. Κι είμαι σίγουρη πως κρυφοχαίρεται όταν όλα πάνε καλά.

     Δε φαίνεται ακριβό. Στολίδια δεν έχει. Κι όμως μου είναι πολύτιμο. Είναι το τελευταίο φουστάνι της μάνας μου.

Σάββατο 3 Δεκεμβρίου 2016

Η Aν. Καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας κ. Τασούλα Τσιλιμένη γράφει :



για το βιβλίο Αμιλητη αγάπη* (Πατάκης, 2014)



Η λογοτεχνική δεξιοτεχνία και η συγγραφική οξυδέρκεια  της Λ. Πέτροβιτς – Ανδρουτσοπούλου, είναι γνωστή στους αναγνώστες της είτε είναι έφηβοι είτε ενήλικες. Στο νέο της βιβλίο απολαμβάνει κανείς και τα δυο αυτά, καθώς παρακολουθεί την πορεία τριών εφήβων που τους δένει μια δυνατή φιλία. Η συγγραφέας και σε αυτό το βιβλίο χρησιμοποιεί το παιχνίδι της διακειμενικότητας με την αναφορά σε ήρωες και τόπους γνωστούς από άλλα βιβλία της, αλλά και αναφορές σε έργα ομότεχνών της. 
    Ο θεματικός άξονας κινείται  γύρω από  την αξία της φιλίας, και μάλιστα τη φιλία μεταξύ δυο κοριτσιών κι ενός αγοριού, τη σωματική αναπηρία, τη βία και τον εκφοβισμό στο σχολείο. Η συναισθηματική κατάσταση των ηρώων περιγράφεται με ιδιαίτερη αληθοφάνεια και ο έφηβος αναγνώστης μέσα από την πλοκή, μπορεί να ερμηνεύσει και να κατανοήσει  συμπεριφορές, να πάρει απαντήσεις σε ερωτήματα που πιθανά θα έχουν απασχολήσει τον ίδιο, αλλά και να βρει διεξόδους και λύσεις σε προσωπικά του αδιέξοδα.
    Ο Όλγα, ο Θέμης και η Ειρήνη. Το πλαίσιο της γνωριμίας τους, το σχολικό περιβάλλον με το απειλητικό κλίμα, ο έρωτας, οι ανυπόστατες αλλά καθ’ όλα φυσιολογικές εφηβικές εικασίες, η τόλμη των  νέων, η αγωνιστικότητα, το πνεύμα αλληλεγγύης, η επιμονή και το αίσιο τέλος είναι στοιχεία που σκιαγραφούνται στα 14 κεφάλαια  του εφηβικού μυθιστορήματος.
    Οι λέξεις της Πέτροβιτς που συνθέτουν το μυθιστόρημα αυτό, αναμφίβολα είναι «…η γύρη στ’ άνθη των πραγμάτων», φράση του Μπόρις Νόβακ, Σλοβένου συγγραφέα, την οποία έχει σημειωμένη η Ειρήνη στο κόκκινο τετραδιάκι της και στην οποία ανατρέχει γιατί εκφράζει τα συναισθήματά της.
(Δημοσιεύτηκε στο ηλ. περιοδικό ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ, τ.104, Καλοκαίρι 201)

* Στη βραχεία λίστα για το βραβείο του περιοδικού Αναγνώστης 2015
   και το βραβείο Public.
   http://www.loty.gr/mythistorima_analyt_19.htm

Περισσότερα για το βιβλίο: